‏پیشنهاد وینود خسلا برای مالیات در عصر AI

وینود خسلا، بنیان‌گذار Khosla Ventures، تو یادداشتی که اولش تو The Information منتشر شده می‌گه هر انقلاب فناوری بزرگ باید قرارداد اقتصادی جامعه رو از نو بنویسه. ادعای اصلیش اینه: AI دست‌کم ۸۰ درصد کارهای ارزشمند رو تو ۸۰ درصد شغل‌ها انجام می‌ده، یعنی ۶۴ درصد کل کار انسان. حدس خودش اینه که تا بازهٔ ۲۰۳۵ تا ۲۰۴۰، بین ۳۰ تا ۵۰ درصد آدم‌ها بیکار یا کم‌کار می‌شن، هرچند تأکید می‌کنه عدد دقیق مهم نیست و آماده بودن مهمه.

به گفتهٔ نویسنده، قانون مالیات فعلی آمریکا برای دنیایی نوشته شده که نیروی کار سهم منصفانه‌ای از ارزش تولیدشده می‌گرفت و سرمایه باید تشویق می‌شد. حالا که AI بازدهی سرمایه رو بالا می‌بره و سهم درآمد نیروی کار، حدود ۱۵ تریلیون دلار از GDP آمریکا در ۲۰۲۴، رو فشرده می‌کنه، نتیجه اینه که همون چیزی که می‌خوای تقویتش کنی یعنی کار انسان، سنگین‌ترین مالیات رو می‌ده.

پیشنهاد مشخصش برای بعد از انتخابات ۲۰۲۸ اینه که معافیت ویژهٔ سود سرمایه (capital gains، یعنی سود فروش سهام و دارایی) برداشته بشه و مثل درآمد عادی مالیات بخوره، با استثنا برای خونهٔ اصلی و زمین کشاورزی خانوادگی. خسلا می‌گه این کار به‌علاوهٔ بستن سوراخ‌های مالیاتی، سالی حدود ۴۰۰ میلیارد دلار درمیاره: ۳۰۰ میلیارد از سود سرمایه و ۱۰۰ میلیارد از حذف معافیت‌های خاص. خودش اضافه می‌کنه که بیشتر درآمد خودش هم از همین سود سرمایه‌ست و ضرر می‌کنه.

بخش دوم پیشنهاد چیزیه که بهش می‌گه «مالیات توکن»: از ۲۰۳۰ به بعد و فقط اگه آسیب AI به اشتغال واقعاً جدی شد، ۲۰ درصد مالیات روی درآمد مربوط به compute و جایگزینی نیروی کار با ربات. به تخمین خودش این یکی تا ۲۰۳۰ بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ میلیارد دلار اضافه می‌کنه. پول جمع‌شده اول باید برسه به کسایی که شغلشون رو از دست دادن و بعد به حدود ۷۵ میلیون آمریکایی با درآمد زیر ۷۵ هزار دلار. نویسنده اصرار داره کل بسته باید بدون افزایش کسری بودجه بسته بشه تا از نظر سیاسی شدنی باشه.

بخش خوش‌بینانهٔ متن دربارهٔ اینه که آدم‌ها چی کار می‌کنن. نویسنده معتقده AI خدمات پایه مثل پزشک ۲۴ ساعته، معلم خصوصی و مشاورهٔ حقوقی رو تا ۲۰۳۰ ماهی چند دلار می‌کنه و در عوض ده‌ها میلیون نفر «میکروکارآفرین» می‌شن. چیزی که ارزش پیدا می‌کنه دست‌ساز بودن، حضور زنده، سلیقه و اعتماده، نه رقابت با ماشین سر باهوش‌تر بودن. حرف آخرش هم اینه که سرمایه‌داری با اجازهٔ دموکراسی کار می‌کنه و اگه این رو جدی نگیرن، رأی‌دهنده‌ها خودشون تصمیم می‌گیرن مشکل از سرمایه‌داریه.

نکات کلیدی:

• برآورد خسلا: AI معادل ۶۴ درصد کل کار انسان رو انجام می‌ده (۸۰ درصد کار در ۸۰ درصد شغل‌ها).
• پیش‌بینی ۳۰ تا ۵۰ درصد بیکاری یا کم‌کاری در بازهٔ ۲۰۳۵ تا ۲۰۴۰، با خطای زیاد.
• حذف نرخ ترجیحی سود سرمایه به‌علاوهٔ بستن معافیت‌ها: حدود ۴۰۰ میلیارد دلار درآمد سالانه.
• مالیات ۲۰ درصدی توکن از ۲۰۳۰، فقط در صورت آسیب جدی به اشتغال؛ برآورد ۱۰۰ تا ۳۰۰ میلیارد دلار.
• حدود ۴۰ درصد سود سرمایه در آمریکا رو کسایی می‌دن که سالی بالای ۱۰ میلیون دلار درآمد دارن.