‏ارزان‌شدن هوش مصنوعی، عرضه اولیه سهام OpenAI و Anthropic را تهدید می‌کند

این فصل درآمدها، هزینه هوش مصنوعی برای اولین بار توی اعداد و ارقام شرکت‌های بزرگ خودش رو نشون داد. Meta، Shopify، Spotify و Pinterest همه از افزایش هزینه‌های inference (اجرای مدل‌های زبانی روی داده‌های واقعی) به‌عنوان فشار روی حاشیه سود یاد کردن. این بدهی همون مدل قیمت‌گذاری‌ه که زیربنای ارزش‌گذاری IPO هر دو شرکته؛ هر دو بالای ۸۰۰ میلیارد دلار.

طبق داده‌های Artificial Analysis که مدل‌ها رو با ۱۰ معیار یکسان مقایسه می‌کنه، Claude آنتروپیک برای یک workload مشخص ۴,۸۱۱ دلار هزینه داره، ChatGPT اوپن‌اِی‌آی ۳,۳۵۷ دلار، DeepSeek ۱,۰۷۱ دلار و Zhipu GLM چینی ۵۴۴ دلار. یعنی Claude تقریباً ۹ برابر گران‌تر از ارزان‌ترین آلترناتیو چینی‌ه برای همون کار.

مدل‌های چینی دیگه یک پله عقب‌تر نیستن. DeepSeek ماه گذشته پیش‌نمایش نسل بعدی مدلش رو منتشر کرد که روی معیارهای کدنویسی، عاملیت (agentic) و دانش، با آخرین مدل‌های OpenAI، Anthropic و Google برابری می‌کنه. در OpenRouter، یه مارکت‌پلیس دسترسی به مدل‌های مختلف، سهم مدل‌های چینی از حدود ۱٪ در ۲۰۲۴ به بیش از ۶۰٪ در مه ۲۰۲۵ رسیده.

یه تکنیک داره بین شرکت‌ها رایج می‌شه: مدل «مشاور». یه مدل ارزون اوپن‌سورس بیشتر کارها رو انجام می‌ده و فقط وقتی به مشکل می‌خوره، از مدل frontier اوپن‌اِی‌آی یا آنتروپیک کمک می‌گیره. Ali Ghodsi، مدیرعامل Databricks که پلتفرمشون gateway بین هزاران شرکت و مدل‌های AI‌ه، می‌گه این روش «می‌تونه هزینه رو خیلی خوب کنترل کنه.»

چرا مدل‌های چینی ارزون‌ترن؟ آزمایشگاه‌های آمریکایی صدها میلیارد دلار capex دارن، روی گران‌ترین تراشه‌های Nvidia کار می‌کنن و هزینه‌ها رو به مشتری منتقل می‌کنن. مدل‌های چینی زیر تحریم صادرات تراشه مجبور شدن بهینه‌سازی رو به استراتژی اصلی‌شون تبدیل کنن و نتیجه گرفتن. Anthropic خودش در یه گزارش سیاستی اذعان کرده که مدل‌های آمریکایی فقط «چند ماه» جلوترن و چین «در پذیرش جهانی بر اساس قیمت در حال برنده شدن است.»

پاسخ غرب داره شکل می‌گیره؛ Nvidia مدل‌های رایگانی منتشر کرده که روی سرور خود شرکت‌ها اجرا می‌شن، Reflection AI با ارزش‌گذاری چند میلیارد دلاری دقیقاً برای همین خلاء جمع‌آوری سرمایه کرده. اما سوال اصلی اینه: آیا OpenAI و Anthropic می‌تونن در پروسپکتوس IPO‌شون رشد درآمد سازمانی لازم برای توجیه آن ارزش‌گذاری‌های نزدیک به تریلیون دلار رو نشون بدن؟

نکات کلیدی:

• Claude آنتروپیک برای workload یکسان تقریباً ۹ برابر گران‌تر از ارزان‌ترین مدل چینی‌ه
• سهم مدل‌های چینی در OpenRouter از ۱٪ به ۶۰٪ ظرف یک سال رسیده
• تکنیک «مدل مشاور» هزینه‌های AI سازمانی رو به‌شدت کاهش می‌ده
• Anthropic پذیرفته که مدل‌های چینی فقط چند ماه عقب‌ترن
• OpenAI می‌گه هر مدل جدید باعث رشد «دیواری عمودی» از تقاضای API می‌شه