آرکنت؛ شبکهای که قبل از اترنت اومد و جا موند
خلاصهٔ کاملتر
تو این مقاله دیو فارکوهار سراغ سرنوشت آرکنت (ARCNET) رفته؛ اولین استاندارد شبکه محلی که بهصورت تجاری عرضه شد. شرکت Datapoint این شبکه رو سال ۱۹۷۷ به بازار آورد، یعنی سه سال زودتر از اترنت که هرچند سال ۱۹۷۳ تو Xerox PARC اختراع شده بود، تا ۱۹۸۰ تجاری نشد. اسمش مخفف Attached Resource Computer NETwork بود و موفقیت اولیهش، Datapoint رو به یه شرکت فورچون ۵۰۰ تبدیل کرد.
نویسنده میگه یه تصور غلط رایج اینه که آرکنت برای اشتراکگذاری فلاپیهای ۸ اینچی ساخته شده، ولی جان مورفی، مخترعش، شخصاً بهش گفته اصلاً اینطور نبوده. مشکل واقعی این بود که کامپیوترهای کوچیک Datapoint تعداد زیادی ترمینال رو ساپورت میکردن ولی هارد کمی داشتن، و هری پایل از دل همین مسئله طرح اولین شبکه محلی رو آورد تا چند کامپیوتر دیسک و پرینتر و مودم رو با هم شریک بشن. سرعت ۲.۵ مگابیت هم دقیقاً از روی سرعت هاردهای اون سال انتخاب شد.
از نظر فنی آرکنت توپولوژیهای باس، ستاره و ستارهی توزیعشده رو پشتیبانی میکرد و کابلکشیش کمدردسرتر بود؛ مقاله به گزارشی از Network World در سال ۱۹۸۹ اشاره میکنه که کارتهای آرکنت ۳۰ تا ۶۰ درصد ارزونتر از کارتهای اترنت درمیاومد. سرعت اسمیش ۲.۵ مگابیت بود در برابر ۴ مگابیت توکن رینگ و ۱۰ مگابیت اترنت، ولی چون مثل توکن رینگ توکن دستبهدست میشد و هیچ ماشینی بدون توکن حرف نمیزد، تصادم (collision) نداشت و همین سربار کمتر، فاصلهی واقعی رو تقریباً صفر میکرد.
به گفتهی نویسنده نقطهی چرخش وقتی رسید که پردازندهها سریع شدن؛ روی ۳۸۶ با فرکانس حدود ۲۰ تا ۲۵ مگاهرتز به بالا، پردازش تصادمها اونقدر ارزون تموم میشد که اترنت واقعاً جلو میزد، و تا ۱۹۸۸ سهم بازار رو هم گرفت. برای مشتری غیرمتخصص هم همون عدد ۱۰ مگابیت یعنی بهتر. پاسخ Datapoint یعنی ARCNET Plus با سرعت ۲۰ مگابیت سال ۱۹۸۹ اعلام شد ولی چند بار عقب افتاد و فوریهی ۱۹۹۲ رسید؛ اون هم با قیمت ۹۹۵ دلار برای هر کارت در برابر ۱۷۵ دلار کارت ۱۰ مگابیتی اترنت.
وسط دههی ۹۰ آرکنت از جریان اصلی کنار رفت؛ همونطور که برتری فنیش آب رفت، برتری قیمتیش هم از دست رفت، مخصوصاً که کابل CAT5 و سوییچها مشکل تصادم اترنت رو تقریباً حل کردن. امروز فقط تو کاربردهای صنعتی و کف کارخونهها که عمر تجهیزات دههای حساب میشه هنوز ساخته میشه. نویسنده معتقده نقطهی سرنوشتساز کارت NE2000 نوول بود: یه کارت اترنت حداقلی که نوول عمداً ارزون طراحیش کرد تا نرمافزار شبکهی بیشتری بفروشه و کلون کردنش رو هم تشویق کرد؛ همین صرفهی مقیاس، اترنت رو ارزون و در نهایت برنده کرد.
نکات کلیدی:
- آرکنت، محصول Datapoint، اولین شبکه محلی تجاری دنیا بود و از ۱۹۷۷ یعنی سه سال قبل از اترنت به بازار اومد.
- سرعت ۲.۵ مگابیتیش از روی سرعت هاردهای همون دوره انتخاب شد، نه از روی نیاز به اشتراک فلاپی.
- توکنمحور بودن یعنی بدون تصادم؛ روی پردازندههای کند اون دوره، عملاً پابهپای اترنت ۱۰ مگابیتی کار میکرد.
- با ۳۸۶های ۲۰ تا ۲۵ مگاهرتز به بالا، سربار تصادم برای اترنت ناچیز شد و برتری عملی آرکنت از بین رفت.
- ARCNET Plus سه سال دیر رسید و پنج برابر کارت اترنت قیمت داشت؛ عملاً مشتریها رو به سمت اترنت هل داد.
- کارت ارزون و قابلکلون NE2000 نوول، صرفهی مقیاس رو به نفع اترنت چرخوند.




