تابع random() تو CSS چطور کار میکنه؟
خلاصهٔ کاملتر
Mat Marquis تو این مقاله تعریف میکنه که برای یادداشتهای حاشیهٔ وبلاگش (sidenoteها) میخواسته یه حس دستنویس و کمی کج دربیاره. یه rotate(2deg) ساده همهٔ یادداشتها رو یهجور میچرخوند، برای همین سراغ تابع تازهٔ random() تو CSS رفته.
شکل سادهش دو تا مقدار میگیره: حداقل و حداکثر. یه آرگومان سوم اختیاری هم هست به اسم step، یعنی فاصلهٔ بین مقدارهای مجاز. مثلاً random(0px, 10px) هر عددی بین ۰ تا ۱۰ پیکسل میده، ولی random(0px, 10px, 5px) فقط ۰، ۵ یا ۱۰ رو برمیگردونه. بهطور پیشفرض هر المان مقدار تصادفی خودش رو میگیره:
.sidenote {
transform: scale(0.925) rotate(random(-2.5deg, 2.5deg));
}نکتهٔ جالب اینه که وقتی تو یه media query یا داخل @keyframes دوباره transform رو با همون random() مینویسی، چرخش هر یادداشت عوض نمیشه. دلیلش seed یا مقدار پایهست، یعنی یه عدد تصادفی بین ۰ و ۱ که نتیجه از روش حساب میشه. مثلاً با seed برابر ۰.۵، random(0px, 100px) میشه 50px. هر دو فراخوانی که seed مشترک داشته باشن، دقیقاً یه نتیجه میدن.
مرورگر برای هر seed یه cache key میسازه، یعنی یه شناسهٔ نامرئی که مشخص میکنه کجاها میشه از همون seed استفاده کرد. پیشفرضش سه چیزه: همون المان، همون property (مثلاً transform) و همون index، یعنی اینکه این چندمین random() داخل مقدار اون property هست. پس دو تا div چرخشهای متفاوت میگیرن، ولی هر div چرخش خودش رو تو همهٔ breakpointها حفظ میکنه. نویسنده میگه چون CSS ترتیب اجرا نداره، باید همهٔ این random()ها رو تکرار کنی، چون هر کدومشون ممکنه اولین باشه.
اگه پیشفرض به کارت نیاد، آرگومان اول میتونه یه کلید سفارشی تعریف کنه. یه شناسه که با -- شروع میشه، بهعلاوهٔ یه کلمهٔ کلیدی برای scope:
.sidenote {
transform: rotate(random(--random-rotation auto, -5deg, 5deg, 1deg));
}گزینههای scope اینان: auto (همون پیشفرض)، property-scoped، property-index-scoped، element-scoped و fixed که بیشتر برای دیباگه. نویسنده هشدار میده که شناسه و کلمهٔ scope با هم یه آرگومان حساب میشن و بینشون کاما نمیآد. خودش چند بار سر همین گیر کرده.
نکات کلیدی:
- random(min, max, step) یه مقدار تصادفی تو CSS برمیگردونه و step اختیاریه
- پیشفرض scope: هر المان، هر property و ترتیب random() داخل مقدار
- مقدار تصادفی بین media queryها و @keyframes دوباره حساب نمیشه، چون seed مشترکه
- با آرگومان اولی مثل --name auto میشه کلید و scope رو دستی تعیین کرد
- گزینههای scope: auto، property-scoped، property-index-scoped، element-scoped، fixed




