اسپیسایکس از ماهواره محاسباتی AI1 رونمایی کرد
هوش مصنوعیخلاصهٔ کاملتر
ایلان ماسک توی یه ویدیوی ۳۰ دقیقهای که روی حساب X شرکت گذاشته شد، برای اولین بار جزئیات طراحی ماهواره AI1 اسپیسایکس رو لو داد. این ماهواره نسل اول یه فضاپیمای مداریه که اسپیسایکس میخواد به تعداد میلیونی بسازتش تا بار کاری هوش مصنوعی رو بیرون از شبکه برق زمین اجرا کنه. زمانبندی این اعلام هم تصادفی نیست؛ فقط سه روز قبل از عرضه اولیه سهام (IPO) شرکته که قراره با ارزشگذاری نزدیک به ۱.۷۵ تریلیون دلار انجام بشه.
ماسک گفته بار محاسباتی این ماهواره تقریباً به اندازه مصرف یه رک کامل Nvidia GB300 ـه که روی زمین حدود ۱۴۰ کیلووات میکشه؛ یعنی یه AI1 عملاً یه رک توی مداره. اسپیسایکس عدد دقیقترش رو هم داد: بار محاسباتی متوسط ۱۲۰ کیلووات، اوج ۱۵۰ کیلووات، چگالی ۷۰ کیلووات بر تن و ارتفاع کاری حدود ۶۰۰ کیلومتر.
این مشخصات نیاز به فضای زیادی داره؛ پهنای بالِ بازشدهش به ۷۰ متر میرسه که از دهانه ۶۸.۴ متری بوئینگ 747-8 هم رد میشه. نکته جالب طراحی، قابلتعویض بودن سختافزار محاسباتیه؛ یعنی پلتفرم به یه تأمینکننده تراشه قفل نشده و هر شرکتی که رقابتیترین سیلیکون AI رو بسازه میتونه تراشهش رو بذاره. این موضوع برای ماسک مهمه، چون اسپیسایکس فعلاً نمیتونه تأمین تراشه خودش رو تضمین کنه و توی پرونده IPO هم هشدار داده که الان به اندازه کافی تراشه گیرش نمیاد.
بزرگترین چالش این پروژه، خنکسازیه. یه رک روی زمین گرماش رو توی هوای در حال حرکت و آب در گردش خالی میکنه، ولی توی خلأ هیچکدوم وجود نداره و تنها راه، تابش گرما بهصورت مادون قرمزه. AI1 برای این کار تا ۱۱۰ مترمربع رادیاتور مایعِ بازشونده، حلقههای پمپاژ افزونه و سپر ضد ریزشهابسنگ داره. برای مقایسه، سیستم خنککننده ایستگاه فضایی بینالمللی حدود ۷۰ کیلووات گرما رو با ۴۲۲ مترمربع رادیاتور دفع میکنه؛ یعنی تقریباً نصف چیزی که برای خنک کردن یه رک GB300 لازمه.
اسپیسایکس ژانویه با FCC مجوز پرتاب تا یک میلیون ماهواره دیتاسنتر مداری رو ثبت کرده و حتی قراردادهای محاسباتی هم بسته، از جمله یه توافق ۹۲۰ میلیون دلاری در ماه با گوگل. ولی این مدل منتقدهای سرشناسی هم داره؛ سم آلتمن از OpenAI اوایل امسال دیتاسنترهای مداری رو «مسخره» خونده بود.
نکات کلیدی:
- هر ماهواره AI1 بار محاسباتی با اوج ۱۵۰ کیلووات، معادل تقریبی یه رک Nvidia GB300 داره
- پهنای بال ۷۰ متری از دهانه بوئینگ 747-8 هم بیشتره و ارتفاع کاری حدود ۶۰۰ کیلومتره
- طراحی سختافزار قابلتعویضه تا به یه سازنده تراشه قفل نشه
- دفع گرما توی خلأ با رادیاتورهای مایع تا ۱۱۰ مترمربع انجام میشه
- اعلام سه روز قبل از IPO با ارزشگذاری حدود ۱.۷۵ تریلیون دلار انجام شد
