‏انویدیا با پردازندهٔ Vera سراغ AMD و اینتل رفت

انویدیا سه‌شنبه اطلاعات تازه‌ای از پردازندهٔ مرکزی دیتاسنترش به اسم Vera منتشر کرد؛ همون جنس مشخصات فنی و بنچمارک و جزئیات معماری که مشتری بالقوه برای ارزیابی کامل یه تراشه لازم داره. به گزارش CNBC، نمایندگان انویدیا گفتن نمونه‌های Vera در ماه ژوئن به مشتری‌هایی مثل OpenAI و Anthropic و SpaceX تحویل داده شده.

نکتهٔ جالب ماجرا اینه که انویدیا تو بازار GPU تعیین‌کنندهٔ مسیر صنعته، ولی تو CPU خودش تازه‌واردِ میدونیه که اینتل و AMD سال‌هاست توش ریشه دووندن و با هایپراسکیلرها رابطهٔ عمیق دارن. این حرکت بخشی از همون استراتژی یکپارچه‌سازی عمودیه: انویدیا می‌خواد هر سال قطعات بیشتری از سیستم رو خودش بسازه و به‌جای فروش تراشهٔ تنها، کل رَک محاسباتی رو بفروشه.

پیش از دوران AI، پردازندهٔ مرکزی گرون‌ترین و مهم‌ترین قطعهٔ سرور بود. نسل اول سرورهای AI که موقع عرضهٔ ChatGPT در ۲۰۲۲ موجود بود، تا هشت GPU رو به یک CPU وصل می‌کرد و ورق به نفع GPU برگشت. اما ظهور AI ایجنتیک — که مستقل و در پس‌زمینه کار می‌کنه — دوباره چشم‌ها رو به CPU برگردونده، چون یکی باید داده رو به ایجنت برسونه و مراقبش باشه.

بازار هم این چرخش رو دیده: به نوشتهٔ مقاله، سهام AMD و اینتل تا اینجای ۲۰۲۶ به‌ترتیب ۱۲۸ و ۱۴۹ درصد بالا رفتن، درحالی‌که رشد انویدیا ۸ درصد بوده. Ian Buck، معاون بخش hyperscale انویدیا، می‌گه ایجنت‌ها CPU رو «خیلی حیاتی‌تر» کردن، مخصوصاً از این نظر که یه پردازنده چقدر سریع به یک پرسش جواب می‌ده.

انویدیا می‌گه Vera اولین پردازندهٔ سروریه که از سطح خود هسته طراحی کرده، نه با طرح آمادهٔ Arm که کار مهندسی کمتری می‌خواد. ادعاش اینه که با هستهٔ Olympus برای ایجنت‌های AI حدود ۵۰ درصد کارایی بهتری از تراشه‌های x86 داره، چون برخلاف نسل قبلی که دنبال زیاد کردن تعداد هسته بود، این یکی روی سرعت هر هسته و تأخیر و پهنای باند حافظه تمرکز کرده. به گفتهٔ Hannah Coutand از تیم محصول، هدف اینه که ایجنت‌ها هرچه سریع‌تر به GPU برگردن و اون دارایی گرون‌قیمت بیکار نمونه.

از نظر سخت‌افزاری، Vera بین ۲۵۰ تا ۴۵۰ وات مصرف می‌کنه و تا ۱.۵ ترابایت حافظهٔ کم‌مصرف — از همون نوعی که تو لپ‌تاپ و موبایل هست — پشتیبانی می‌کنه. هم تنها فروخته می‌شه، هم دوتایی تو یک سرور، هم تو یه رَک آب‌خنک با ۲۵۶ تراشه، هم کنار GPUها در سیستم Vera Rubin.

سر پول هم برآوردها فاصله دارن: انویدیا می‌گه کل بازار CPU سرور می‌تونه در نهایت ۲۰۰ میلیارد دلار بشه، درحالی‌که تخمین Bernstein از این بازار در ۲۰۲۵ حدود ۳۷ میلیارد دلار بوده. Wolfe Research هم قیمت میانگین هر تراشه رو حدود ۵ هزار دلار و فروش امسال رو حدود ۱.۳ میلیون واحد پیش‌بینی کرده؛ انویدیا دربارهٔ قیمت حرفی نزده.

ولی راضی کردن ابرهای بزرگ هنوز سخته. Coutand می‌گه پذیرش Vera تو «مراحل ابتدایی» ـه و جز Oracle هیچ ارائه‌دهندهٔ ابری بزرگی تو فهرست شرکا نیست، هرچند OpenAI قراره از همین فصل در مقیاس بزرگ ازش استفاده کنه. Kevin Knox از Gartner می‌گه فعلاً AMD حریف اصلیه و Karl Freund از Cambrian AI Research معتقده انویدیا عمداً سراغ کلاسی از پردازنده رفته که هیچ‌کس دیگه‌ای الان تو بازار نداره — تراشه‌ای نه برای سرو کردن وب‌سایت، بلکه برای بارهای سنگین AI.

نکات کلیدی:

• Vera اولین CPU سروری انویدیاست که از سطح هسته طراحی شده، نه بر پایهٔ طرح آمادهٔ Arm
• تمرکز روی سرعت تک‌هسته، تأخیر کم و پهنای باند بالا برای ایجنت‌ها، با ادعای ۵۰٪ کارایی بیشتر از x86
• مصرف ۲۵۰ تا ۴۵۰ وات و پشتیبانی از ۱.۵ ترابایت حافظهٔ کم‌مصرف در هر تراشه
• تحویل نمونه‌ها به OpenAI و Anthropic و SpaceX در ژوئن؛ Oracle تنها ابر بزرگ در فهرست شرکا
• برآورد Wolfe Research: میانگین ۵ هزار دلار برای هر تراشه و حدود ۱.۳ میلیون واحد فروش در سال جاری