‏وقتی اپل با کدهای خودساز مشکل پیدا می‌کنه

یه اتفاق جالب از اوایل ۲۰۲۶ داره شکل می‌گیره: اپل با موجی از اپ‌های «vibe coding» یا همون اپ‌هایی که کد تولید می‌کنن درگیر شده. اپ iOS مربوط به Replit از ژانویه روی همون نسخه قدیمی مونده و داره توی رتبه‌بندی App Store سقوط می‌کنه. طبق گزارش The Information، اپل آپدیت چند اپ کدنویسی هوش مصنوعی از جمله Replit و Vibecode رو بلاک کرده.

قانونی که اپل بهش استناد می‌کنه، Guideline 2.5.2 است: اپ‌ها باید self-contained باشن و نباید «کدی اجرا کنن که قابلیت یا فیچر جدیدی معرفی یا تغییر بده.» این قانون قدیمیه، ولی حالا داره روی دسته‌ای از نرم‌افزارها اعمال می‌شه که موقع نوشتنش اصلاً وجود نداشتن.

راه‌حل پیشنهادی اپل به Replit این بود که نتیجه‌ی اپ‌های تولیدشده رو به‌جای نمایش داخل web view، توی Safari باز کنه. اما این ماجرا برای یه اپ دیگه به اسم Anything بدتر تموم شد؛ سازندش چهار بار بازنویسی فنی داد، آخرین بار دقیقاً همین کار رو کرد که اپل گفته بود، ولی اپل هم اون آپدیت رو رد کرد، هم نسخه قبلی رو از استور حذف کرد.

مشکل اصلی یه چیز عمیق‌تره: فرآیند بررسی اپل برای نرم‌افزار تطبیقی ساخته نشده. وقتی Replit یه اپ تولید می‌کنه و داخل web view نشونش می‌ده، عملاً یه تعداد نامحدود اپ تأییدنشده داخل یه wrapper تأییدشده جا می‌گیرن. بازبین‌های اپل نمی‌تونن ارزیابی کنن که این نرم‌افزار سه صبح روی گوشی یه کاربر — بعد از یه prompt که هیچ بازبینی ندیده — چه کاری انجام می‌ده. آرتیفکت قابل‌بررسی و آرتیفکت در حال اجرا یه چیز نیستن.

این فقط مشکل App Store نیست. کل زیرساخت توزیع نرم‌افزار روی یه فرض بنا شده: نرم‌افزار بعد از ارسال، ثابت می‌مونه. شماره‌ورژن‌ها، ریلیز نوت‌ها، گزارش باگ، مستندات، CI/CD و حتی Stack Overflow — همه فرض می‌کنن که دو کاربر یه نرم‌افزار یکسان می‌بینن. نرم‌افزار تطبیقی این فرض رو خراب می‌کنه؛ هر کاربر نسخه‌ای متفاوت داره، باگ‌ها تکرارپذیر نیستن، و اصلاً چیزی به اسم «آخرین نسخه» وجود نداره.

در این وضعیت، OpenAI داره یه مدل توزیع کاملاً متفاوت می‌سازه. از اکتبر ۲۰۲۵، پلتفرم Apps این شرکت شامل یه دایرکتوری داخل ChatGPT شده که برندهایی مثل Spotify، Zillow، Canva، Gmail و حتی خود Replit توش حضور دارن. اما واحد توزیع فرق داره: اینجا باینری ارسال نمی‌شه، بلکه MCP server به همراه کامپوننت‌های UI ارسال می‌شه که مدل می‌تونه اون‌ها رو داخل مکالمه رندر کنه.

پروتکل زیرین این سیستم، Model Context Protocol یا همون MCP هست که اصلاً در Anthropic توسعه پیدا کرده و حالا در سراسر صنعت پذیرفته شده. هم ChatGPT و هم Claude ازش استفاده می‌کنن.

نکته‌ی جالب اینه که یه نردبان توزیع داره شکل می‌گیره: App Store باینری ثابت توزیع می‌کنه (پایین‌ترین پله)، دایرکتوری ChatGPT قابلیت توزیع می‌کنه (یه پله بالاتر)، و پله بعدی — که هنوز در هیچ‌جا به‌شکل گسترده وجود نداره — توزیع بر اساس نیت کاربر خواهد بود: کاربر یه نیاز بیان می‌کنه و runtime یه راه‌حل ترکیب می‌کنه.

البته نباید OpenAI رو ذات‌الباطن آزاد تصور کرد؛ اونا هم review process دارن، هم دایرکتوری، و احتمالاً یه مدل درآمدی شبیه کارمزد در راهه. تفاوت اصلی اینه که چه نوع نرم‌افزاری رو می‌تونن نگه دارن: App Store فقط نرم‌افزار ثابت رو نگه می‌داره، ولی دایرکتوری ChatGPT نرم‌افزاری رو نگه می‌داره که تغییر می‌کنه. و به نظر می‌رسه آینده‌ی نرم‌افزار همون دومیه.

نکات کلیدی:

• اپل با استناد به Guideline 2.5.2 جلوی آپدیت اپ‌های AI coding مثل Replit رو گرفته
• مشکل اصلی اینه که فرآیند بررسی اپل برای نرم‌افزاری که رفتارش در runtime توسط AI تعیین می‌شه طراحی نشده
• اپ Anything بعد از چهار بار بازنویسی فنی و تطبیق با خواسته‌های اپل، کاملاً از App Store حذف شد
• کل زیرساخت توزیع نرم‌افزار (ورژن‌بندی، باگ‌ریپورت، CI/CD) فرض می‌کنه نرم‌افزار ثابت می‌مونه
• OpenAI با پلتفرم Apps خود و پروتکل MCP یه مدل توزیع متفاوت ساخته که قابلیت توزیع می‌کنه، نه باینری
• هر دو پلتفرم gatekeeping دارن، اما تفاوت در نوع نرم‌افزاری‌ه که می‌تونن توزیع کنن