‏چرا هوش مصنوعی رشد دورقمی اقتصاد نمیاره

خیلی از آدمای سرشناس حوزه‌ی هوش مصنوعی این روزا از رشد اقتصادی دورقمی حرف می‌زنن؛ دنیو آمودی، مدیرعامل Anthropic، می‌گه هوش مصنوعی می‌تونه رشد سالانه رو به ۱۰ تا ۱۵ درصد برسونه، لئوپولد اشنبرنر تو مقاله‌ی معروفش عدد ۳۰ درصد رو مطرح کرده و بعضیا حتی از دوبرابرشدن اقتصاد هر سال حرف می‌زنن. دو اقتصاددان نویسنده‌ی این مقاله می‌گن این حرفا تو تئوری امکان‌پذیره، ولی تو ۱۰ تا ۱۵ سال آینده به‌شدت بعیده.

نکته‌ی اولشون اینه که باید اول رو سطح ثروت فکر کرد نه رو درصد رشد؛ مثلا اگه فکر می‌کنی ۱۵ سال دیگه دو برابر الان پولداریم، این یعنی رشد سالانه‌ی فقط ۴.۷ درصد، که خودش رقم خیلی بزرگیه. رشد ۱۶.۶ درصدی هم یعنی ۱۵ سال دیگه ۱۰ برابر الان پولدار می‌شیم و ۳۰ سال دیگه ۱۰۰ برابر؛ یعنی پیش‌بینی رشد دورقمی در واقع ادعای صد برابر شدن ثروته تو یه نسل، نه یه بهبود کوچیک.

نویسنده‌ها با یه مدل رشد ساده (از همونایی که تو دانشگاه درس می‌دن) نشون می‌دن وقتی ماشین‌ها جای کارگرا رو بگیرن، محدودیت طبیعی رشد از بین می‌ره و اقتصاد می‌تونه منفجر بشه؛ تو یکی از حالت‌های مدل‌شون، رشد از ۲ درصد به ۱۲.۵ درصد تا سال ۲۰۳۵ می‌رسه. پس مشکل تئوری نیست، مشکل اینه که فرضیات این مدل‌ها تو دنیای واقعی برقرار نیستن.

اولین مشکل سرعت خودکارسازیه؛ طبق آمار تاریخی، خودکارسازی سالی فقط حدود ۲ درصد وظایف رو پوشش داده. دومین و مهم‌ترین مشکل اینه که وقتی یه کار ارزون می‌شه، مردم بیشتر خرج چیزایی می‌کنن که هنوز انسانی مونده، مثل شغل‌های «شلوغ» که قابل تفکیک نیستن، یا خدماتی مثل معلمی و پرستاری که خودِ حضور آدم بخشی از ارزششونه. مشکلای بعدی: باید یکی خریدار این همه تولید باشه، حادثه‌های سایبری هوش مصنوعی می‌تونه ارزش اقتصادی نابود کنه، و تحقیق‌وتوسعه‌ی خودکار هم به زیرساخت و انرژی محدوده.

نتیجه‌ی نویسنده‌ها اینه که هوش مصنوعی قطعا اقتصاد رو عوض می‌کنه، ولی با تاخیر زیاد، نه یه انفجار ناگهانی؛ یه رشد ۴ تا ۵ درصدی تو ۱۰ تا ۱۵ سال آینده رو واقع‌بینانه‌تر می‌دونن، حتی مدل خود Anthropic هم فقط تو سناریوی افراطیش به رشد دورقمی می‌رسه. یکی از نویسنده‌ها حتی رو این موضوع شرط بسته که رشد سرانه‌ی آمریکا تا ۲۰۳۳ از ۱۵ درصد در سال بیشتر نمی‌شه.

نکات کلیدی:

• دنیو آمودی و لئوپولد اشنبرنر رشد سالانه‌ی ۱۰ تا ۳۰ درصدی رو به هوش مصنوعی نسبت دادن
• رشد ۴.۷ درصدی سالانه یعنی دو برابر شدن ثروت تو ۱۵ سال، رقمی که خودش خیلی بزرگه
• طبق آمار تاریخی خودکارسازی سالی فقط حدود ۲ درصد وظایف اقتصاد رو پوشش داده
• مدل اقتصادی خود Anthropic هم فقط تو سناریوی افراطیش به رشد دورقمی می‌رسه
• نویسنده‌ها پیش‌بینی می‌کنن رشد واقعی تا ۲۰۴۰ چیزی حدود ۴ تا ۵ درصد در سال بمونه