۹۸٪ اونقدرها هم زیاد نیست
خلاصهٔ کاملتر
نویسنده با یه بازی ذهنی شروع میکنه: ۹۸٪ خیلی زیاد بهنظر میرسه. اگه کسی ۹۸٪ دفعههایی که لاتاری بازی میکنه ببره، آدم خوششانسیه؛ یا اگه ۹۸٪ امتحانها نمرهٔ کامل بگیری، دیپلم افتخار میگیری. ولی همین عدد برای انتظارهای پایه فاجعهست.
به گفتهٔ نویسنده، رستورانی که فقط ۹۸٪ مواقع به مشتریهاش مسمومیت غذایی نمیده، عملاً ماهی (یا حتی هفتهای) یه بار آدمها رو مریض میکنه. کارفرمایی که ۹۸٪ مواقع حقوق کارمندهاش رو میده جای خوبی برای کار نیست، و بچهای که ۹۸٪ مواقع از دست یه پرستار سالم بیرون میاد اصلاً آمار خوبی نیست. یعنی ۹۸٪ برای چیزهای فوقالعادهٔ استثنایی عالیه، ولی برای انتظارهای پایه خیلی کمه.
نویسنده این منطق رو به وب میبره: اگه یه سایت از قابلیتهای شیک و جدید مرورگر استفاده کنه و برای ۹۸٪ جمعیت کار کنه، یعنی برای حدود ۱۵۰ میلیون نفر کار نمیکنه. اگه یه سایت یه تغییری بده که برای ۹۸٪ بازدیدکنندههاش کار کنه، عملاً داره ۲٪ مخاطبش رو بیرون میندازه؛ و به گفتهٔ اون، تصور کن یه سالن، ۲٪ مواقع به مشتریهای قبلیش ورود نده، فقط چون «تجربهشون رو بهبود داده».
نکتهٔ مهمتر اینه که ۹۸٪ کلِ جمعیت لزوماً ۹۸٪ مخاطبِ تو نیست؛ یه چیز ممکنه برای ۹۸٪ جمعیت عمومی کار کنه ولی فقط برای ۷۰٪ مخاطب واقعی تو. نویسنده یه مثال ملموس میزنه: چند ماه پیش بحث CSSِ تودرتو (nested CSS) پیش اومد و یکی گفت از ۲۰۲۳ استاندارد شده و استفادهاش امنه. ولی وقتی نویسنده توزیع واقعی مرورگرهای سایت یه کلاینت رو (که خوشحال میشد پایپلاین scss رو حذف کنه) چک کرد، تو یه سال گذشته فقط حدود ۷۰٪ مرورگرها از این قابلیت پشتیبانی میکردن. یعنی چیزی که برای مخاطب عمومی «بهطور گسترده پشتیبانیشده» بود، برای مخاطب اون ۳۰٪ آدم رو کنار میذاشت.
جمعبندی نویسنده اینه که تو احتمالاً صد نفر رو میشناسی؛ دوتاشون رو تصور کن که به یه صفحهٔ خراب خیره شدن. آمار ۹۸٪ یه میانبر تنبلانهست. مهندسیِ واقعاً محکم دربارهٔ چیزی نیست که برای «اکثریت» کار میکنه، بلکه دربارهٔ هندل کردن برازندهٔ حالتهای لبه (edge case)ه؛ و اگه یه قابلیت جدید نتونه بهشکل برازنده اُفت کنه (graceful degradation)، اونوقت ۹۸٪ اصلاً یعنی «پشتیبانی گسترده» نیست.
نکات کلیدی:
- ۹۸٪ برای چیزهای استثنایی خوبه ولی برای انتظارهای پایه عدد کمیه
- سایتی که برای ۹۸٪ کار کنه یعنی حدود ۱۵۰ میلیون نفر رو کنار گذاشته
- ۹۸٪ جمعیت عمومی لزوماً ۹۸٪ مخاطب تو نیست؛ ممکنه فقط ۷۰٪ باشه
- مثال nested CSS: «استاندارد و امن» بود ولی برای مخاطب یه کلاینت فقط ۷۰٪ پشتیبانی داشت
- مهندسی محکم یعنی هندل کردن حالتهای لبه و اُفت برازنده، نه فقط کار کردن برای اکثریت




